Cây rẻ quạt là gì?
Cây rẻ quạt hay còn gọi là lưỡi đồng, xạ can, là thực vật thuộc họ Diên Vĩ có nguồn gốc từ Nhật Bản và Trung Quốc. Rẻ quạt là loại thân thảo cao khoảng 0,5m với lá mảnh dẻ dài khoảng 30cm, rộng khoảng 2cm xen lẫn nhanh thành mặt phẳng và xòe ra như một chiếc quạt. Hoa mọc thường mọc theo cụm, bao hoa có 6 mảnh màu cam, vàng xem với đốm đỏ. Quả có hình dáng giống với trứng chim sẻ, màu đen bóng.
Tính vị cây rẻ quạt?
Rẻ quạt - Xạ can có vị đắng, tính hàn, hơi độc, vào hai kinh Túc quyết âm Can và Thủ thái âm Phế. Có tác dụng thanh hỏa, giải độc, tán huyết, tiêu đờm; dùng chữa yết hầu sưng đau, đờm nghẽn ở cổ họng. Trong Đông y xạ can được coi là một vị thuốc quý chữa mọi bệnh về cổ họng. Ngoài ra còn là một vị thuốc chữa sốt, đại tiểu tiện không thông, sưng vú do tắc tia sữa, kinh nguyệt đau đớn, làm thuốc lọc máu; có nơi còn dùng chữa rắn cắn: nhai nuốt nước, bã đắp lên nơi rắn cắn.
 |
| Cây rẻ quạt |
Khu vực phát triển?
Rẻ quạt là thực vật sống hoang dại nhiều ở các vùng đồi núi trung du, ven suối, sườn núi, ven sông. Tại Việt Nam, rẻ quạt được tìm thấy nhiều tại Lào Cao, Hòa Bình, Lạng Sơn, Nghệ An, Cần Thơ, một số vùng núi tại Hà Nội,…
Hình dạng cây rẻ quạt?
Hình dáng mảnh dẻ, hoa và quả đẹp nên rẻ quạt được nuôi trồng như một cây kiểng trong vườn. Ngoài ra, rẻ quạt còn được y học cổ truyền nghiên cứu và ứng dụng làm thuốc hỗ trợ chữa bệnh. Theo đông y, rẻ quạt mang tính hàn, vị đắng, có tác dụng thanh nhiệt giải độc, chỉ khái hóa đàm, tán kết tiêu viêm, lợi tiêu hóa, có thể hỗ trợ chữa được nhiều bệnh về họng. Thân và rễ có chứa thành phần belamcandin, tectoridin, irisfloretin, shekanin có tác dụng hỗ trợ chữa viêm vọng, ho đờm, đau nhức tai, đau amidan, rối loạn tiêu hóa và một số lợi ích hỗ trợ chữa vết thương ngoài da.
Công dụng cây rẻ quạt?
Theo y học cổ truyền, cây rẻ quạt có công dụng làm long đờm (loãng đờm), nhất là những trường hợp viêm nhiễm đường hô hấp trên bị tái phát do thời tiết, đặc biệt là vào mùa lạnh. Tuy nhiên, cần lưu ý, không dùng cây rẻ quạt với phụ nữ đang mang thai, người cho con bú. Không lạm dụng quá nhiều việc nhai lá sẽ dẫn đến phồng rộp niêm mạc miệng.
